Maskowanie nieco teoretycznie i wg Taigi
Blog /

Maskowanie nieco teoretycznie i wg Taigi

16 maja 2017Ha3o

Tytułem wstępu, kilka słów z zakresu teorii maskowania.
Standardowym wyposażeniem żołnierzy na całym świecie są mundury w kamuflażu. Umożliwiają wtopienie się w otoczenie i zmniejszają szansę wykrycia zarówno przy użyciu standardowych systemów optycznego rozpoznawania, jak i systemów nokto- i termowizyjnych. O ile tradycyjne maskowanie jest już od dawna powszechnie stosowane i ma dziesiątki wersji, kamuflaż w IR jest ciągle jeszcze rzadkością.

Wszelkie działania maskujące przeprowadzi się, aby uniknąć zwrócenia uwagi obserwatora przeciwnika. Kamuflaż ma spowodować, że sylwetka użytkownika nie będzie wyróżniać się z otoczenia i dzięki temu pozostanie niezauważona.

Zarówno człowiek (metoda tradycyjna smile) jak i nowoczesne systemy wykrywania oparte na czujnikach optycznych, „skanują” przestrzeń koncentrując uwagę na obiektach innych niż otoczenie. Każdy kolor wybijający się z otoczenia, bądź plama w kolorze otoczenia, ale zbyt duża, bądź zbyt regularna będzie zauważona.
Dlatego z uwagi na główne aspekty warunkujące wyróżnienie sylwetki na danym tle (w konkretnym otoczeniu) jakimi są kontrast i kształt, wyróżnia się kamuflaż mimetyczny, w odniesieniu do tego pierwszego, i kamuflaż deformujący, myśląc o zaburzeniu kształtu.
Kamuflaż mimetyczny będzie się więc opierał na zastosowaniu jak najbardziej zbliżonych do otoczenia barw.
Kamuflaże monochromatyczne, czyli jednokolorowe, takie jak khaki lub oliwkowy pozwalają po prostu nie wyróżniać się w przestrzeni.
Kolejnym krokiem udoskonalającym maskowanie jest zastosowanie wzorów „ukrywających” w postaci plam. Wspomagają one zarówno aspekt kontrastu, bo otoczenie nigdy nie jest jednolite, ale także pozwalają na rozbicie sylwetki przy wprowadzeniu nieregularnych kształtów w różnej tonacji.
Skuteczność kamuflażu można też oceniać pod kątem dystansu z jakiego może być prowadzona obserwacja. Mówi się o makro i mikro wzorach. Mikro plamy (mikrowzór) naśladujące szum kolorystyczny zdają egzamin na niewielkich odległościach, jednak im dalej tym bardziej zlewają się w monochromatyczny kamuflaż. Stąd, aby kamuflaż był bardziej uniwersalny, i powodował rozbicie sylwetki obserwowanej z większych dystansów musi stosować też plamy makro (makrowzór).

Wojsko, w zależności od rodzaju misji i charakteru otoczenia dostosowuje maskowanie. Kamuflaż przeznaczony do maskowania w lasach tropikalnych będzie się różnił od skutecznego kamuflażu w warunkach pustynnych, który
to z kolei nie sprawdzi się w krajobrazie zimowym, czy lasach strefy umiarkowanej. Tam znaczącą rolę odgrywają różnice wynikającego z sezonowości. Jeszcze inny kamuflaż sprawdzi się w terenie zurbanizowanym. Oczywiście najlepiej sprawdzają się kamuflaże dedykowane do wykorzystania w ściśle zdefiniowanym terenie – na przykład kamuflaże fotorealistyczne, które wykorzystują elementy występujące jedynie w danym obszarze.
Zapewniają idealne wtopienie się w krajobraz, ale bardzo małą uniwersalność. Są popularne wśród myśliwych, natomiast ze względu na zbyt duże zróżnicowanie charakterów misji militarnych, przebiegających w różnych miejscach na Ziemi, nie mają wielkiego zastosowania w sektorze mundurowym.

Jedno jest pewne, nie istnieje jeden skuteczny we wszystkich warunkach kamuflaż, natomiast szukając jak najlepszego rozwiązania, stworzono grupę kamuflaży uniwersalnych, których zastosowanie jest relatywnie szerokie.
Kamuflaż uniwersalny ma uwzględniać najbardziej powtarzalne elementy występujące naturalnie w przyrodzie, jak rodzaj szaty roślinnej, ukształtowanie terenu, czy intensywność światła, a nawet dominujące warunki pogodowe.

Bez względu na różnice i różnorodność omawianych powyżej typów kamuflażu, popularnych i nie tylko, wszystkie działają zarówno w świetle dziennym jak i w warunkach nocnych, ale w spektrum światła widzialnego.
Niemniej istnieją też kamuflaże działające w spektrum fal bliskiej podczerwieni (IR) i dalekiej podczerwieni (tzw. termowizja). Zasada ich działania opiera się na zastosowaniu kamuflażu deformującego czyli „zakłócenia” jednorodności kształtu, tylko w tym przypadku widzianego w noktowizji czy termowizji. I to nazywamy kamuflażem IRR.
Nie należy go mylić z cechą materiału jaką jest pochłanianie i rozpraszanie promieni podczerwonych, co już od dawna pojawia się jako jeden z wymogów dla odzieży wojskowej. Kamuflaże IRR idą o krok dalej i wprowadzają wzór maskujący dla obrazu pojawiającego się w urządzeniach nokto- i termo- wizyjnych.
Taiga oferuje właśnie takie kamuflaże. Są to ich autorskie projekty i jest jedną z niewielu, jeśli nie jedyną jak na razie firma oferująca takie rozwiązanie.
Niemniej jest to efekt potrzeb zgłaszanych przez użytkowników. Systemy obserwacji w noktowizji i termowizji są coraz bardziej powszechne, technologia zdecydowanie szerzej dostępna, co wymusza nowe sposoby ochrony żołnierza.

Maskowanie według Taiga
Taiga w swojej ofercie skierowanej dla rynku militarnego, służb specjalnych, służb mundurowych czy organizacji paramilitarnych, proponuje 3 standardowe kamuflaże, zarówno w wariancie jednobarwnym, jak i we wzorach maskujących „widzialnych”. Istnieje też możliwość zastosowania w odzieży wzoru kamuflażu według wymagań klienta, jednak w standardzie Taiga oferuje swoje wzory materiałów.
System odzieży militarnej Taiga wierzchniej zapewnia maskowanie zarówno optyczne, jak i maksymalną ochronę przed rozpoznaniem prowadzonym z wykorzystaniem urządzeń noktowizyjnych.
Poszczególne moduły odzieży w kamuflażu zapewniają maskowanie z uwagi na promieniowanie UV, a także mają właściwości maskujące w trzech zakresach obserwacji: VIS, IR i TIR.

- UV – zapewnia odbicie promieniowania UV identyczne jak otoczenie
- VIS - skuteczne maskowanie optyczne, wzór kamuflażu ma doskonale komponować się z otoczeniem, maskując sylwetkę w świetle widzialnym, zapewnia skuteczną ochronę przed optycznymi systemami rozpoznawczymi (optyka o wysokiej rozdzielczości, czujniki cyfrowe z oprogramowaniem automatycznego rozpoznawania celu, wykrywające wiele celów naraz) oraz uzbrojonym i nieuzbrojonym okiem
- IR – skuteczne maskowanie przed systemami noktowizyjnymi, nadruk plam o różnym współczynniku odbicia promieni IR maskuje w paśmie podczerwieni, rozmywając kontury sylwetki widocznej w urządzeniach noktowizyjnych (wykrywają cel oparciu o różnice w odbiciu fal przez różne obiekty), zmniejsza ryzyko wykrycia w terenie
- TIR – redukcja promieniowania termalnego – maskowanie zmniejsza kontrast termiczny pomiędzy sylwetką i otoczeniem, redukuje rozświetlenie sylwetki i deformuje obraz termiczny w obrazie kamery termowizyjnej, zmniejsza prawdopodobieństwo zauważenia przez przeciwnika

Poniżej przedstawiamy krótką charakterystykę kamuflaży Taiga:

TCIP (Taiga Concealed IR Printing), UV/VIS/IRR
Kamuflaż monochromatyczny - jest to najprostszy, podstawowy wariant kamuflażu mimetycznego, w neutralnym oliwkowym kolorze, który jest pewnego rodzaju uśrednieniem palety barw występujących w przyrodzie.
Concealed IR Printing oznacza w praktyce niewidoczny na pierwszy rzut oka w świetle widzialnym nadruk plam o różnym współczynniku odbicia promieni IR. Ten ukryty wzór wzmacnia maskowanie nocne przez zdeformowanie konturów rozpoznawalnej formy, redukuje wykrywalność przez noktowizory.
Sylwetka bez ww maskowania byłaby w urządzeniach noktowizyjnych widziana jako wyraźny, jednobarwny, odcinający się od otoczenia, kształt. Dzięki ukrytemu nadrukowi sylwetka żołnierza zostaje rozbita wizualnie w urządzeniach noktowizyjnych, wzór umożliwia dopasowanie się do nocnego otoczenia, szczególnie na jaśniejszym tle, w świetle księżyca czy gwiazd.

TMTP (Taiga Multi Terrain Pattern)
To maskowanie należące do grupy kamuflaży uniwersalnych, o dość szerokim spektrum działania. Można powiedzieć, że TMTP powstał na kanwie znanego uniwersalnego kamuflażu MultiCam, który znakomicie sprawdził się w Afganistanie, natomiast okazał się zbyt jasny do działań w środowisku strefy umiarkowanej. Tak więc wzór maskujący TMTP, podobnie jak MultiCam skomponowany jest z plam, a różnice polegają na ich wybarwieniu i sekwencji wzoru. Gama kolorystyczna TMTP w przybliżeniu obejmuje barwy szaty roślinnej i zapewnia efektywne maskowanie i lepsze wtopienie się w tło terenów wymagających nieco ciemniejszego kamuflażu.
Nadruk kamuflażu zapewnia maskowanie optyczne oraz ochronę przed rozpoznaniem prowadzonym z wykorzystaniem urządzeń noktowizyjnych dzięki właściwościom maskującym w paśmie podczerwieni (IRR InfraRed Resistance).
TMTP (TAIGA Multi Terrain Pattern) jest coraz częściej wdrażany w jednostkach militarnych Europy i Ameryki Północnej.

TSUP ( Taiga Snow UV Pattern)
Kamuflaż śnieżny TSUP w biało-szarych barwach zapewnia maskowanie w specyficznych warunkach zimowych. Zastosowany wzór maskujący i kolorystyka umożliwiają zdeformowanie i r¬¬ozbicie optyczne sylwetki w ośnieżonym terenie. Materiał ma właściwość odbijania promieniowania UV identycznie z otoczeniem, co pozwala na lepsze wpasowanie się w określone warunki, co jest bardzo ważne w przypadku kamuflaży śnieżnych. Poza tym, podobnie jak pozostałe systemy maskujące Taiga, materiał z wzorem maskującym TSUP jest efektywny zarówno dzięki nadrukowaniu specjalnego wzoru, widzialnego gołym okiem, ale także zachowuje swoje cechy deformujące w paśmie bliskiej podczerwieni. Wzór kamuflażu odbija fale NIR podobnie jak otoczenie, utrudniając wykrycie detektorami podczerwieni.